Không chỉ riêng với người tiêu dùng, nạn nhớt giả, nhớt tái chế trà trộn còn gây khó cho các cơ quan quản lý trong việc kiểm tra xử lý.
Bẫy nhớt giả, nhớt tái chế
Tháng 6, Thanh Hằng (30 tuổi) đi qua một tiệm sửa xe trên đường Lê Văn Lương (Phước Kiển, Nhà Bè, TPHCM) tiện thay dầu nhớt cho chiếc xe máy đã đi hơn 3.000 km của mình. Ba tháng sau, khi xe thỉnh thoảng bị tắt máy bất chợt, chị Hằng mang tới cửa hàng nơi đã mua xe để bảo dưỡng và người thợ đã phát hiện nhớt có nhiều cặn bã tích tụ. “Thợ nói rất có thể tôi đã đổ phải nhớt giả hoặc nhớt tái chế. Tất cả những lần trước kia tôi đều thay tại cửa hàng xe ủy quyền chính hãng”, chị Hằng bức xúc.
Anh Duy Đức, nhân viên tiệm sửa xe tại quận 4, TPHCM cho biết tình trạng dầu nhớt giả, nhớt tái chế trà trộn trên thị trường không phải là hiếm. Không chỉ riêng người tiêu dùng, một vài tiệm sửa chữa nhỏ cũng có thể bị lừa.
Mỗi năm, cơ quan quản lý thị trường phanh phui hàng chục cơ sở sản xuất hàng giả, hàng nhái và hàng tái chế. Với nhớt giả, các đối tượng sử dụng một số thủ đoạn phổ biến để trà trộn vào thị trường. Phổ biến nhất là chúng sử dụng vỏ chai chính hãng của các thương hiệu lớn, gia công như mới.
Các đối tượng thu mua lại các vỏ chai dầu nhớt đã qua sử dụng từ các trung tâm sửa chữa xe máy, ô tô hoặc từ người tiêu dùng, sau đó làm sạch và đổ nhớt giả vào để bán lại như hàng mới. Chúng giữ nguyên nhãn mác, logo. Vì là vỏ chai chính hãng nên việc tái sử dụng bao bì này giúp các đối tượng dễ dàng qua mặt người tiêu dùng không tinh ý. Điều này khiến người mua khó phân biệt với sản phẩm thật.
Hầu hết các sản phẩm dầu nhớt trên thị trường hiện nay đều sử dụng bao bì nhựa, rất dễ cho các đối tượng lợi dụng sản xuất sản phẩm nhựa có kích thước, hình dáng, màu sắc tương tự của các thương hiệu lớn, làm cho sản phẩm nhìn giống hàng thật.
Sau đó, các đối tượng làm nhãn mác, tem và mã vạch gần như y hệt với sản phẩm chính hãng. Đặc biệt, một số bao bì nhái còn có cả mã QR, tuy nhiên mã này thường không thể kiểm tra trên hệ thống chính hãng, dẫn đến các trang web không chính thống. Thậm chí, một số đối tượng còn tạo ra các tem giả, làm cho sản phẩm nhìn bề ngoài có vẻ đáng tin cậy.
Tinh vi hơn, các đối tượng pha trộn dầu nhớt kém chất lượng dầu công nghiệp rẻ tiền hoặc dầu đã qua sử dụng để tái chế. Các đối tượng xấu dùng dầu đã qua sử dụng, sau đó lọc sơ qua và pha trộn thêm với các hóa chất rẻ tiền để tạo thành dầu nhớt. Loại dầu này không còn các tính năng bôi trơn, làm mát và bảo vệ động cơ. Các đối tượng trộn dầu công nghiệp kém chất lượng để tạo cảm giác giống dầu thật, nhưng sản phẩm này thường không đạt tiêu chuẩn cho động cơ ô tô hoặc xe máy, dễ làm hỏng hóc.
Ngoài ra, các đối tượng có thể lợi dụng hệ thống phân phối không chính thống để đưa các sản phẩm ra thị trường. Nhóm này thường chọn bán nhớt giả qua các cửa hàng nhỏ, nơi không có quy trình kiểm tra nguồn gốc sản phẩm nghiêm ngặt như các đại lý lớn hoặc các trung tâm bảo dưỡng chính hãng.
Cùng với đó, nhiều nhớt giả được bán trên các sàn thương mại điện tử, trang mạng xã hội, với giá rẻ hơn nhiều so với sản phẩm chính hãng, thu hút người tiêu dùng muốn tiết kiệm chi phí nhưng thiếu kiến thức kiểm tra hàng thật giả.
Cách tránh tiền mất tật mang
Theo anh Duy Đức, việc phát hiện nhớt giả có thể rất khó khi xe mới chạy vài kilomet. Tuy nhiên, chỉ sau khoảng 100 – 200km, nhớt giả sẽ nhanh chóng xuống cấp, dẫn đến các biểu hiện như động cơ phát ra tiếng gào và nóng lên đáng kể. Lúc này, xe không còn phản ứng nhanh nhạy và nhớt sẽ chuyển sang màu đen rất nhanh.
Nhớt giả không có khả năng bôi trơn tốt, dẫn đến ma sát lớn trong động cơ, làm mòn các bộ phận và có thể gây hỏng hóc nghiêm trọng. Động cơ bị ảnh hưởng bởi nhớt kém chất lượng thường sẽ hoạt động kém hiệu quả hơn, tốn nhiều nhiên liệu hơn và giảm công suất. Khi không đủ khả năng làm mát, động cơ có thể bị nóng quá mức và dẫn đến nguy cơ cháy nổ, gây nguy hiểm cho người lái. Cuối cùng, việc hỏng hóc động cơ do nhớt giả thường đòi hỏi phải sửa chữa hoặc thay thế các bộ phận với chi phí rất cao.
Để tránh sử dụng phải nhớt giả, trước hết, người tiêu dùng cần nâng cao nhận thức về vấn đề này và tìm đến những địa chỉ uy tín cung cấp nhớt, đặc biệt là cơ sở có hệ thống kiểm soát chất lượng và lưu trữ thông tin hiện đại. Kiểm tra bằng mắt thường với bao bì, nhãn mác thường khó phát hiện nhưng đây là bước người dùng bắt buộc phải làm, nhất là kiểm tra niêm phong chai dầu nhớt, mùi vị và màu nhớt. Nhớt giả thường có màu sắc đậm hơn và có mùi khét, trong khi nhớt thật màu sáng và có mùi hương đặc trưng của nhiên liệu.
Nếu nhận thấy đã nạp nhớt giả vào động cơ, người dùng cần ngay lập tức thải bỏ loại nhớt đó và thay thế bằng nhớt chính hãng. Sau đó, sử dụng xe trong quãng đường khoảng 200 – 300km trước khi tiến hành thay nhớt một lần nữa để đảm bảo loại bỏ hoàn toàn nhớt giả. Ngoài ra, việc sử dụng các dung dịch làm sạch động cơ chuyên dụng cũng được khuyến nghị để loại trừ triệt để nhớt kém chất lượng.
Nguồn tham khảo : https://dantri.com.vn/doi-song/tieu-dung-thong-minh-de-tranh-bay-nhot-gia-nhot-tai-che-20241114135953755.htm